Bol Orthoceras 04

Handgepolijste bol van Orthoceras fossielen met bijhorende onderzetter.

Diameter: ongeveer 8,2 cm.

De Orthoceras, gevonden in het Atlasgebergte van Marokko, zijn uitgestorven nautiloïde koppotigen die leefden van het Ordovicium tot het Trias (500-200 miljoen jaar geleden). Ze floreerden tijdens het Siluur (ongeveer 420 miljoen jaar geleden), toen de verschillende soorten evolueerden tot andere koppotigen zoals de ammoniet en de nautiloïde trilacinoceras. Ze zijn ook voorouders van de moderne inktvis en octopus, en het feit dat we hun fossiele resten vinden aan de rand van de Saharawoestijn is slechts één bewijs dat wat nu een woestijn is, ooit een prehistorische oceaan was, vol met vreemd en ongewoon leven.

De lichamen van de Orthocerida (de orde waartoe deze dieren behoorden) waren orthoconisch, lang en recht. Net als hun verwanten, de ammonieten, hadden deze dieren een schelp die bestond uit afzonderlijke kamers die met elkaar verbonden waren door een buis, de sifon, en gescheiden door wanden, de septa. Deze kamers dienden als ballast waarmee het dier zijn evenwicht kon bewaren, wat uiterst nuttig was gezien hun lengte van wel 1,8 meter. Ze hadden 8 tot 10 tentakels, net als hun moderne verwanten, met een voor die tijd geavanceerd zenuwstelsel, kaken en ogen. Ze hadden ook een hyponoom, een aangepaste voet in de vorm van een gespierde trechter, die ze gebruikten voor voortbeweging. Door snel water uit te stoten, konden ze zich snel losrukken van roofdieren. Ze konden neutraal drijfvermogen bereiken door de afzonderlijke kamers te vullen met gas of vloeistof via de sifon.